هدر

دکتر خورشیدی، استاد دانشگاه و مشاور تعاونی تامین نیاز کارخانجات خوراک دام طیور آبزیان و مکمل مازندران اعلام کرد:

تولید محصولات با تکنولوژی روز افزایش دهنده توان ژنتیکی و مواد مغذی

از آنجا که نگارنده خود تحصیلکرده مهندسی علوم دامی دانشگاه مازندران است از سال 73 نام دکتر خورشیدی را همواره در مجامع مختلف تحقیقاتی، صنعتی و دانشگاهی با احترام شنیده‌ است، بعد از هماهنگی به عمل آمده بین شرکت تعاونی تامین نیاز تولیدکنندگان خوراک دام وطیور وآبزیان استان مازندران خدمت این استاد برجسته دانشگاه رسیدیم و با ایشان به گفت‌وگو نشستیم که ماحصل آن را می‌خوانید:
از آنجا که نگارنده خود تحصیلکرده مهندسی علوم دامی دانشگاه مازندران است از سال 73 نام دکتر خورشیدی را همواره در مجامع مختلف تحقیقاتی، صنعتی و دانشگاهی با احترام شنیده‌ است، بعد از هماهنگی به عمل آمده بین شرکت تعاونی تامین نیاز تولیدکنندگان خوراک دام وطیور وآبزیان استان مازندران خدمت این استاد برجسته دانشگاه رسیدیم و با ایشان به گفت‌وگو نشستیم که ماحصل آن را می‌خوانید:
درکنارفعالیت‌های علمی چگونه وارد عرصه عملی در رشته تخصصی‌تان شدید؟
از تابستان سال 1390 که دوباره جهت فعالیت در هیات علمی به دانشگاه قائمشهر برگشتم سعی در گسترش ارتباط خود با صنعت دام و طیور داشتم. تحقیقات و بازدیدهای زیادی در دامداری‌ها، مرغداری‌ها، کارخانجات تولید دان انجام دادم و احساس کردم صنعت نیاز به بازنگری و مهندسی دارد. از طریق دوستان در کارخانه سولارسوی البرز یا سلسا در سال 1390 وارد عرصه شدم و پس از با سایر گروه‌ها نیز همکاری داشته و دارم که مهم‌ترین آنها عبارتند از:
1- مشاور عالی علمی اتحادیه تامین نیاز استان مازندران 
2- مشاور علمی گروه تولیدی پارس دانه سوادکوه معروف به شرکت مکمل سوادکوه (تولیدکننده دان پلت، کنسانتره، مکمل‌های معدنی و ویتامینی). 
3- مشاور علمی شرکت تعاونی مرغداران شهرستان قائم‌شهر
4- مشاور کارخانه خوراک دام و طیور سولارسوی البرز (سلسا).
5- مشاور کارخانه خوراک دام و طیور زرین امروان
6- مشاور کارخانه خوراک دام. طیور بنفش‌تپه
7- مشاور علمی و جیره نویسی گروه تولیدی پیوند شرق. تولید کننده دان پلت و پرورش دهنده مرغ مادر گوشتی. 
8- مشاور علمی شرکت تولید دان پلت و پرورش مرغ گوشتی نشتا طیور 
9- مشاور علمی شرکت ولشت دارو
برای ثبات بازار طیور چه قدم‌هایی می توان برداشت؟
برای افزایش ثبات، می‌توان از بازارهای منطقه‌ای استفاده کرد و این بخش را تقویت کرد. نکته مهم این است که دانش فنی کارشناسان ایرانی بسیار بالا می‌باشد و در صورت ثبات اقتصادی قطعا از کشورهایی مثل ترکیه هم می‌توانیم سبقت بگیریم و بازار منطقه را تصاحب کنیم. شرایط تحریم ناخواسته قدری به مشکلات دامن می‌زند ولی بخش خصوصی در محیطی آرام طبق تعرفه‌های تعیین شده دولت و با مشوق‌های صادراتی با خیال راحت می‌تواند به صادرات کالا دست بزند. در بازار منطقه‌ای خواهان برای محصولات ما زیاد است. تمام دنیا اعتقاد دارند چون ایرانی‌ها مسلمان هستند و محصولات پاک و هلال تولید می‌کنند طبعا بازار خوبی خواهیم داشت. البته بی ثباتی کشورهای منطقه هم در افزایش سردرگمی صادرات سهم عمده‌ای دارد. 
بیشتر تولیدات کارخانجات تولید دان بر چه محصولاتی استوار است؟
دان مورد نیاز مرغ گوشتی، مادر و تخمگذار، مرغ بومی، کبک و بلدرچین از عمده تولیدات می‌باشند. در بخش شیلاتی هم خوراک ماهیان سردابی و گرمابی تولید می‌شود ولی عمدتا در کپور تغذیه با دان پلت انجام می‌شود. تفاوت در ماهیان گرمابی و سردابی در پروسه رشد و عادات غذایی و تکنولوژی تولید است. در سردابی‌ها (مثل قزل‌آلا) لازم به تولید خوراک سبک وزنی است که روی آب شناور مانده و در دسترس باشندو این نوع تولید با استفاده از تکنولوژی اکسترود کردن فرمول‌های غذایی صورت می‌گیرد. ولی در ماهی‌های گرمابی طوری بایستی به خوراک قوام داد تا پس از نسشت درون آب به سرعت متلاشی نشود تا فرصت مناسب برای تغذیه فراهم شود.
تولید خوراک برای دام به چه صورت می باشد؟ 
در چند سال اخیر تولید کارخانه‌ها بیشتر جهت طیور بوده ولی در گذشته بیشتر خوراک دام تولید می‌کردند و در حال حاضر تولید خوراک دام محدود به کارخانه خوراک دام وابسته به اتحادیه دامداران، تعداد محدودی از کارخانجات و یا تعاونی شهرستان‌ها و با آسیاب و میکسر سنتی می‌باشد. چون دامداران کوچک تمایلی به تهیه خوراک آماده ندارند. متاسفانه بخش دام از فرمولاسیون و دان با کیفیت محروم است. بزرگترین معضل دامداری‌ها عدم تهیه علوفه تازه است. در دام شیری که قرار به حفظ دستگاه گوارش، شیر و چربی شیر است کمبود یونجه داریم. در همه جای استان امکان کشت و خشک کردن یونجه وجود ندارد. دامداران بزرگ یونجه را از خراسان شمالی، همدان، کردستان و ... وارد دامداری‌هایشان می‌کنند و علوفه عمده در دامداری‌های کوچک، ضایعات کشاورزی و کاه است که مسلما تامین مواد مغذی نمی‌کند. دامداری‌هایی که از کاه و کنسانتره برای تغذیه استفاده می‌کنند دام‌هایی با تولید سالم و دوره تولید طولانی ندارد. 
بعد از کشت برنج، کشت شبدر و ذخیره سازی و سیلاژ شبدر پتانسیل بالایی دارد که جدی گرفته نشده است. این در مورد سیلاژ ذرت و سورگم هم در مازندران صدق می‌کند و می‌تواند بخش عمده‌ای از نیاز علوفه‌ای را تامین نماید. دامداری‌های کوچک مازندران با کمبود عناصر کم نیاز و ویتامین‌ها مواجهند که اثرات سوء مثل جفت ماندگی، عدم تداوم تولید، فواصل زیاد زایش و ... را به همراه دارند که نشانه تغذیه و نگهداری نامناسب دام می‌باشد. لازم است تولیدکنندگان با در نظر گرفتن انصاف جهت کاهش قیمت تمام شده خوراک از مصرف مکمل‌های معدنی و ویتامینه چشم‌پوشی نکنند. به کارشناسان محترم علوم دامی هم توصیه می‌کنم دامداران را به استفاده از کنسانتره با کیفیت بالا ترغیب کنند در غیر این صورت تولید کافی و اقتصادی نخواهد بود. نکته دیگر عدم خرید تضمینی شیر تولیدی و عدم پرداخت به موقع پول شیر به دامداران است. دامداران وقتی پولی نداشته باشند نمی‌توانند برای تغذیه گله‌شان گامی بردارند. این باعث تزلزل دامداری‌ها می‌شود و متاسفانه در سال‌های اخیر شاهد ارسال گاوهای شیری و آبستن به کشتارگاه‌ها بوده‌ایم. این باعث تاسف است که دام مولد را به کشتارگاه بفرستیم.
برای رفع این معضل راه حل چیست؟
جهت رهایی باید عزم جدی داشته باشیم. در هر شرایطی حتی بحران هم باید امنیت غذایی مردم را تضمین نماییم. این بحران تنها تحریم نیست که مشکل و مخاطره در امنیت غذایی ایجاد کند. ضعف داخلی فرصت استفاده از فرصت‌ها را نمی‌دهد. تبدیل نقاط ضعف به قوت، کم کردن تهدیدها و ساخت فرصت جدید می‌تواند استراتژی خودکفایی را میسر کند. به عنوان یک عضو هیات علمی دانشگاه لازم است عرض کنم، اساتید دانشگاه و فعالان عرصه علمی که قطعا دوره‌ی طولانی عمرشان را صرف دانش اندوزی کرده‌اند بایستی نگاه جدی به صنعت داشته باشند. ورود دانشگاه‌ها به بنگاه‌های دانش بنیان و مراکز رشد و کارآفرینی قطعا مؤثر است و فرصتی طلایی برای جامعه می‌باشد. کما اینکه بزرگان گفته اند اگر می‌خواهید جامعه را بسازید اول انسان‌ها را بسازید، حال که انسان‌ها ساخته شده‌اند باید در انتظار مدینه فاضله باشیم.
بخش دولتی در رفع معضل چه قدم هایی براشته است؟
بزرگترین متولی دولتی، جهاد کشاورزی و معاونت بهبود تولیدات دامی است. جهاد خود واحدی بنام آموزش و تحقیقات دارد. متاسفانه به دلیل عدم ارتباط و شناخت نیازهای عمومی و یا عدم تلاش مجدانه برای ارتباط با صنایع همواره کمبود بودجه دارند و اگر بودجه دولتی تامین نشود امکان انجام پروژه‌های تحقیقاتی را ندارند و نا کارآمد می‌شوند. با وجود اینکه در نشست‌ها و جلسات از کارشناسان دانشگاهی دعوت می‌شود ولی بایستی مفاد این جلسات را عملیاتی کرد و مدیران اجرایی تصمیمات این نخبگان را جدی بگیرند. اتاق فکری که با حضور این اندیشمندان و صاحبان صنایع شکل می‌گیرد می‌تواند باعث رشد و تکامل منطقه‌ای و یا حداقل استانی شود من به شخصه این حرکت را کند و تا حدودی نا کارآمد می‌بینم چون تداومی در این نشست‌ها و عملیاتی شدن نتایج آن مشهود و عینی نیست.
به عنوان سخن پایانی اگر حرفی دارید بفرمایید.
در پایان از مدیرعامل شرکت تعاونی تامین نیاز خوراک دام، طیور، آبزیان و مکمل مازندران مهندس حسین کیهانی و رییس هیات‌مدیره مهندس کاظمی و سایر اعضا که با عزمی راسخ در شکوفایی علمی و عملی این صنعت گام برداشتند کمال تشکر را دارم.
 
***
سوابق تحصیلی:
 دکترکاوه جعفری خورشیدی، متولد سال 1350 شهرستان بهشهر. ورودی سال 1368 دوره کارشناسی دانشگاه فردوسی مشهد در رشته مهندسی علوم دامی و پذیرفته شده سال 1372 در مقطع کارشناسی ارشد رشته تغذیه دام دانشگاه تهران با رتبه 13 که پایان نامه‌اش با موضوع «بررسی اثر سطوح مختلف انرژی و پروتئین جیره‌ی غذایی بر توان رشد بره‌های پرواری کردی استان ایلام» بود. در بهمن 1375 در مقطع دکترای دانشگاه واحد علوم و تحقیقات تهران با رتبه اول پذیرفته شد و در بهمن 1381 به دلیل علاقمندی به میکروارگانیسم‌های دخیل در هضم و تخمیر در دستگاه گوارش از پایان‌نامه‌اش با موضوع «اثر حذف تک‌یاخته‌ها بر پارامترهای هضمی و شاخص‌های خون و شکمبه گوسفند و بز» دفاع کرد که البته این تحقیق در موسسه تحقیقات علوم دامی کشور در شهر کرج و با بودجه سازمان جهادکشاورزی انجام شد. در سال 1373 بورسیه دانشگاه آزاد قائم‌شهر و در فروردین 1377 به صورت تمام وقت عضو هیات علمی این دانشگاه شد. ایشان اکنون استادیار پایه 14 می‌باشد و در مقاطع کارشناسی و کارشناسی ارشد تدریس می‌کند.
 
سوابق مدیریتی :
 رییس دانشگاه آزاد اسلامی واحد شوشتر، از اردیبهشت ماه سال 1388 تا تیرماه 1390
 رییس دانشگاه آزاد اسلامی واحد سوادکوه، از تیرماه 1383 لغایت شهریور ماه سال 1387
 رییس دانشکده علوم کشاورزی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد قائم‌شهر 
 معاون آموزشی، مجتمع فنی و مهندسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد قائم‌شهر
 مدیر گروه دوره علوم دامی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد قائم‌شهر
 در حال حاضر به عنوان مشاور علمی شرکت تعاونی تامین نیاز تولیدکنندگان دام، طیور، آبزیان و مکمل‌سازان استان مازندران و تعدادی از شرکت‌های فعال در این زمینه فعالیت دارد، البته در زمینه فعالیت‌های تحقیقاتی خوراک از سال 1372 با مرکز تحقیقات جهاد کشاورزی مازندران همکاری دارد. از سال 1383 هم که مقطع کارشناسی ارشد علوم دامی در دانشگاه آزاد قائم‌شهر تاسیس گردید، بیش از 60 عنوان پایان‌نامه را در رشته‌های علوم دامی مشاوره و یا داوری کرده است.
 
تالیفات:
 تغذیه گاوهای شیری (سال 1382). انتشارات پژوهش های فرهنگی. با همکاری اتحادیه دامداران استان مازندران  بیولوژی شیردهی در گاوهای شیری (سال 1382). نشر علوم کشاورزی. با همکاری اتحادیه دامداران استان مازندران تغذیه گاوهای خشک (سال 1384). نشر افکار. با همکاری اتحادیه دامداران استان مازندران راهنمای مدیریت سیلاژ (سال 1384). نشر افکار. با همکاری اتحادیه دامداران استان مازندران از خوراک تا شیر، با نگرشی بر عملکرد شکمبه (سال 1384). نشر افکار. با همکاری اتحادیه دامداران استان مازندران نکات جدید درباره تغذیه گاو و گاومیش، با نگاهی به اکوسیستم شکمبه (سال 1385) نشر علوم کشاورزی. با همکاری اتحادیه دامداران استان مازندران اصول تغذیه دام و تکنولوژی مواد خوراکی (سال 1386). دانشگاه آزاد اسلامی واحد سوادکوه. با همکاری دکتر محمدعلی جعفری تغذیه دام کاربردی، خوراک و خوراک دادن (سال 1387). نشر علم کشاورزی ایران. با همکاری مهندس قاسم مقصودی نژاد و مهندس داریوش خادمی شورمستی اصول بیوشیمی (سال 1387). نقش گستران بهار. با همکاری خانم مهندس سیده صدیقه عابدی نکاتی چند درباره مدیریت عملی پرورش شترمرغ (سال 1388). نقش گستران بهار. با همکاری مهندس صادق ابراهیم زاده بالف   راهنمای استفاده از کجاله کلزا در تغذیه دام، طیور و آبزیان (سال 1388). نقش گستران بهار. با همکاری مهندس فرهنگ احمدیان اصول بیوشیمی (چاپ دوم سال 1389). نقش گستران بهار. با همکاری خانم مهندس سیده صدیقه عابدی تغذیه طیور (سال 1392). نقش گستران بهار. با همکاری مهندس مهدی بهاری، مهندس قربانبخش و مهندس علی اکبر کلاگر کتابچه آموزشی استفاده از خوراک پلت شده در تغذیه طیور (سال 1392). با همکاری مهندس صادق ابراهیم زاده بالف و آقای کامران ذوالفقاری. کارخانه خوراک دام و طیور سولارسوی البرز کتابچه آموزشی جداول نیازهای غذایی و امنیت زیستی در طیور (سال 1390). با همکاری مهندس صادق ابراهیم زاده بالف و دکتر علی اوسط حسینی. کارخانه خوراک دام و طیور سولارسوی البرزکتابچه آموزشی راهنمای مدیریت پرورش طیور. با همکاری مهندس فرهاد بشارتی (سال 1392). کارخانه خوراک دام و طیور بنفش تپه کتابچه آموزشی استرس گرمایی در طیور و راهکارهای کنترل آن (سال 1393). با همکاری خانم مهندس نادیا سیلاخوری. کارخانه خوراک دام و طیور زرین امروان

بستن

به ما بپیوندید

عضویت در خبرنامه