هدر

«اقتصاد سبز» گزارش می‌دهد:

«پالـم»جادوی کیمیاگری نیست!

نوشین جمشیدی/کارشناس تغذیه و رژیم درمانی: ... و ناگهان انفجار خبری در مورد مضرات پالم بود که سرانه محدود مصرف لبنیات را از آن مقدار اندک خود هم اندک‌تر کرد ...
نوشین جمشیدی/کارشناس تغذیه و رژیم درمانی: ... و ناگهان انفجار خبری در مورد مضرات پالم بود که سرانه محدود مصرف لبنیات را از آن مقدار اندک خود هم اندک‌تر کرد ...
ماه گذشته در پی اعلام ناگهانی خبر استفاده از روغن پالم توسط وزیر بهداشت آن هم در ساعت پربیننده‌ترین اخبار، جامعه لبنی کشور و مردم در شوک فررفتند... هرچند که در این خبر به چند شرکت لبنی اشاره شده بود که استانداردها را رعایت نکرده‌اند اما تکانه این خبر در فضای مجازی گریبان‌گیر خیل کثیری از شرکت‌های لبنی حتی شرکت‌های برند در این عرصه شد. این مساله درست در زمانی اتفاق افتاد که این صنعت بارها و بارها به مصرف ناکافی مواد  لبنی در کشور هشدار داده و حتی از نهادهای مختلف به‌ویژه وزارت بهداشت کمک خواسته است. واکنش‌های متفات دبیر انجمن صنایع لبنی ایران، رییس سازمان ملی استاندارد ایران و حتی بیانیه انجمن مدیریت کیفیت ایران هم نتوانست ابرهای مه‌آلود بی‌اعتمادی را از بالای سر صنعت لبنی کشور بزداید...
 طوری که هر چند وقت یکبار گروهی با عمومی کردن اخبار پالم در فضای فراگیر مجازی نسبت به مصرف بستنی و کلیه مشتقات لبنی و انواع دسرها هم هشدار می‌دهند ... 
در نظر گرفتن این نکته که در فضای رقابت ناسالم امکان هرگونه خدشه دار کردن مقبولیت برندهای لبنی وجود دارد دور از ذهن نیست اما مخاطبان این اخبار را گروه سنی جوانی تشکیل می‌دهند که برای اطلاع از صحت و سقم این اخبار دسترسی به مراجع معتبر ندارند. به عنوان مثال تا چندی پیش گفته می‌شد شیر کم چرب شیری است که میزان چربی آن در فرآیند تولید کارخانه‌های لبنی کاسته شده اما شیر پرچرب دقیقا همان محصولی است که از دامداران خریداری می‌شود و به غیر از فرآیند پاستوریزاسیون و بعضا کاهش چند دهم درصدی چربی آن، عملیات دیگری روی آن انجام نمی‌شود؛ بنابراین شیر پرچرب همان شیر کامل است.
اما حال که وزیر بهداشت استفاده از روغن پالم در تولید شیر پرچرب را تایید کرده چربی محصولات لبنی و شیر زیر سوال رفته که از کجا تامین می‌شود؟ این سوال خط بطلانی است برآنچه که تا کنون آموخته بودیم ... البته پس از این افشاگری وزیر بهداشت، واکنش‌های جالبی مطرح شد که جای تامل فراوانی دارد ؛چراکه کارخانه‌های لبنی و دامداران برخلاف وابستگی به یکدیگر که به نوعی لازم و ملزوم هستند، بر اساس کدورت‌های دیرینه‌ای که دارند همچون همیشه یکدیگر را زیر سوال برده‌اند و هر یک می‌گویند «دیگری دروغ می‌گوید و این تخلف در حوزه کاری آنها امکانپذیر نیست».
کارخانه لبنی که تخلفش در این زمینه محرز شده اعلام کرد که این تخلف در دامداری صورت گرفته است اما دامداران به صراحت این موضوع را رد و تصریح کردند: «صنایع لبنی دروغ می‌گویند چراکه آنها هستند که به دلیل فشار مالی از افزودنی در محصولاتشان استفاده می‌کنند». 
 
یک مورد تخلف و این همه قربانی در صنعت لبنیات
نیره پیروزبخت، رییس سازمان ملی استاندارد ایران با اشاره به این‌که تاکنون تخلف یک شرکت لبنی در زمینه استفاده از روغن پالم در تولید محصولاتش محرز شده است گفت: از 124 نمونه گرفته شده از محصولات لبنی در حدود 20 درصد محصولات از چربی نباتی استفاده کرده بودند که تنها یک مورد غیر مجاز تشخیص داده شد.
وی درباره اظهارات وزیر بهداشت مبنی بر تخلف گسترده صنایع لبنی به خاطر استفاده از روغن پالم در تولید محصولاتشان توضیح داد: از 300 فرآورده لبنی استفاده از روغن پالم تنها در تولید 8 فرآورده مجاز بوده و در تولید سایر محصولات غیر مجاز است.
وی با بیان این‌که باید بین روغن گیاهی و روغن پالم تفاوت قایل شویم، افزود: در محصولاتی هم که استفاده از روغن پالم در تولید آنها مجاز است تولیدکننده موظف است روی محصول خود عنوان تولید شده با پالم را درج کند. پیروزبخت با بیان این‌که در اتحادیه اروپا محصولات اگر دارای روغن پالم باشند باید روی برچسب آن ها درج شده باشد گفت: به عنوان مثال در انگلستان جریمه تخلف در استفاده از روغن پالم بالغ بر 50 میلیون پوند است.
 
ایجاد کارگروه تخصصی برای بررسی خصوصیات تغذیه‌ای روغن‌های مورد استفاده در صنعت غذا
در این میان بیانیه انجمن مدیریت کیفیت ایران هم قابل توجه است که در آن توصیه شده ادارات محترم نظارتی بحث ها و نقطه نظرات کارشناسی خویش را بر اساس نتایج حاصل از انجام آزمون‌های تخصصی صورت پذیرفته توسط مراکز آزمایشگاهی معتمد و ذیصلاح و پس از بررسی و تایید نهایی اعلام کرده و سپس شرایط اعمال قانون بر خاطیان را فراهم کنند.همچنین این ادارات باید  از هر گونه اقدام و تصمیم‌گیری شتابزده پرهیز کنند تا شرایط ترغیب مصرف‌کنندگان به لبنیات غیر پاستوریزه فراهم نشود و به موازات پایش شرایط عملکردی صنایع لبنی شرایط نظارت و پایش عملکرد تولید کنندگان محصولات لبنی به روش سنتی نیز به صورت جدی مورد پیگیری قرار گیرد و در صورت احراز تخلف از سوی هر یک از تولید کنندگان شرایط اعمال قانون و معرفی خاطیان فراهم شود.
این انجمن پیشنهاد کرد که به منظور بررسی کارشناسی خصوصیات تغذیه ای و بهداشتی  انواع روغن‌های مورد کاربرد در صنایع غذایی نسبت به تشکیل کارگروه تخصصی با همکاری ادارات نظارتی و قانونی و مراکز علمی و صنعتی اقدام شود. 
 
جای خالی اعاده حیثیت برای شرکت‌های لبنی معتبر 
بررسی انواع و اقسام جوابیه‌ها و خط و نشان کشیدن‌ها برای کارخانجات لبنی و دامداران نشان داد که تنها یک جای خالی برای اعتمادسازی دوباره در فرهنگ مصرف مخاطبان وجود دارد و آن نقش مهر تایید بر کارنامه برندهای معتبر در صنعت لبنیات کشور است. برندهایی که قربانی تخلف‌های دیگران شدند و تب دامنگیر عارضه «پالم» بر تن آنها هم نشست. 
شاید که گروهی از این شرکت‌ها وارد این بازی نشده و خود را مبری از هر تخلف و اتهامی می‌دانند اما شایسته است که با افزایش اطلاع‌رسانی خود به طور کل هرگونه ذهنیت غلط را از اذهان عمومی بزدایند. لازم به ذکر است که تخلف‌ها در صنعت غذای کشور تنها محدود به استفاده از روغن پالم نبوده و نیست و جای بسی تعجب است که وزارت بهداشت با چنین نکته‌بینی چگونه صراحتا تنها در مورد صنعت لبنی کشور اعلام تخلف کرده و در سایر موارد چنین افشاگری‌هایی مشاهده نمی‌شود... در حال حاضر کیفیت بهداشت حتی در لوکس‌ترین رستوران‌های پایتخت بسیار نازل شده ... بگذریم از نمک‌های یدداری که دیگر «ید» ندارد و اپیدمی کم‌کاری تیروئید که بعد از فقر آهن به ویژه دختران جوانمان را هدف گرفته است...
 
مصارف روغن پالم
بهتر است بدانیم که مصرف روغن پالم در صنایع صابونسازی و همچین مشتقات روغن پالم در صنایع مختلف آرایشی، بهداشتی و شیمیایی از گذشته مطرح بوده است. البته از روغن پالم و محصولات حاصل از آن می‌توان در سطح وسیعی استفاده کرد. در مالزی و بعضی از کشورها از این روغن برای سرخ کردن مواد غذایی و تهيه شرینی‌جات استفاده می‌کنند. روغن پالم از مقاومت خوبی در مقابل عوامل اکساينده برخوردار است. به دلیل اینکه سرشار از اسیدهای چرب اشباع شده است یک روغن مطلوب برای سرخ کردن محسوب می‌شود. روغن هسته از نظر ظاهر و ترکیب با روغن گوشت میوه تفاوت فاحشی دارد. بر عکس از نظر ظاهر به زحمت می‌توان آنرا از روغن نارگیل تمیز داد و از نظر ترکیب اسید چرب نیز به آن شباهت زیاد دارد. روغن خام هسته نخل دارای رنگ سفید تا کمی زرد و بوی مطبوع است ولي از نظر طعم مانند روغن نارگیل شیرین نیست بلکه کمی گس است. روغن مانده هسته نخل بوی بسیار تند می‌دهد. روغن تصفیه شده هسته نخل که به عنوان چربی هسته پالم به بازار عرضه می‌شود دارای رنگ سفید خالص و طعم و بوی خنثی است.این محصول به عنوان چربی غذایی و برای مارگارین سازی مورد استفاده قرار می‌گیرد.در بسیاری موارد نیز روغن هسته را برای تهیه روغن‌هاي خوراكي و چربی‌های مخصوص سفت می‌کنند که این عمل یا فقط به وسیله جدا کردن قسمتی که دارای نقطه ذوب بالایی است از راه فشردن انجام می‌شود و یا به وسیله هیدروژنه کردن و سپس جدا کردن قسمت مایع از راه فشردن در صافی صورت می‌گیرد.
گفتنی است طرح مطالعاتی جایگزیني روغن پالم به جای سایر روغن‌های وارداتی در کشور ما از سال 1362 و بالاخره ورود روغن پالم در کشور از سال 1368 آغاز شد. در سال 1368 طبق پیشنهاد اداره نظارت بر مواد غذایی کشور به کارخانه های روغن نباتی کشور مجوز داده شد که روغن پالم پالایش شده را به روغن های جامد نباتی اضافه كنند مشروط به اینکه میزان اسید های چرب اشباع لوریک، استئاریک و پالمتیک بیش از 20درصد نشود.

بستن

به ما بپیوندید

عضویت در خبرنامه